„Pracuję legalnie!”

„Pracuję legalnie!” to trzyletnia, ogólnopolska kampania informacyjno -edukacyjna z obszaru legalności zatrudnienia, której realizacja planowana jest na lata 2017 – 2019. Jej zadaniem jest podniesienie świadomości pracodawców i pracowników z zakresu zasad zatrudniania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa pracy. Kampania kierowana jest do pracodawców i pracowników (również spoza Unii Europejskiej – ze szczególnym uwzględnieniem pracowników z Ukrainy).
-Wyniki kontroli inspektorów pracy wskazują, że wykonywanie pracy bez potwierdzenia na piśmie warunków umowy o pracę i bez zgłoszenia do ubezpieczenia społecznego, to nadal jeden z najistotniejszych obok niewypłaconych wynagrodzeń i wypadków związanych z pracą, problemów na wojewódzkim rynku pracy. Inspektorzy pracy sprawdzali na terenie województwa świętokrzyskiego legalność zatrudnienia w podmiotach powierzających pracę sezonowo – zwłaszcza na budowach, w placówkach handlowych, punktach gastronomicznych – a także w niewielkich firmach usługowych -mówi Okręgowy Inspektor Pracy w Kielcach, Adam Derza. W 2017 r. przeprowadzono 1.022 kontrole w zakresie legalności zatrudnienia, badając zatrudnienie 6.832 osób. Nielegalne zatrudnienie dotyczyło 11,6% sprawdzonych osób. Oznacza to, że blisko co ósmy zatrudniony w zakładach objętych kontrolą Okręgowego Inspektoratu Pracy w Kielcach pracował nielegalnie. W I półroczu br. odsetek zatrudnionych „na czarno” jest jeszcze wyższy wynosi 13,7% kontrolowanych w 458 zakładach. Od ubiegłego roku 131 pracowników dzięki działaniom inspektorów pracy otrzymało potwierdzenie na piśmie rodzaju i warunków umowy, a 1.118 osób zgłoszono do ubezpieczenia społecznego i opłacano składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy.
– Jakie najczęściej wykroczenia popełniali przedsiębiorcy?
-Ujawnione wykroczenia polegały na braku potwierdzenia na piśmie rodzaju i warunków umowy o pracę, niezgłoszeniu do ubezpieczenia społecznego i nieodprowadzeniu składek lub odprowadzenie ich z opóźnieniem, podjęcie przez bezrobotnego zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności bez powiadomienia o tym właściwego powiatowego urzędu pracy. Przyczyny nielegalnego zatrudnienia na przestrzeni ostatnich lat nie uległy zmianie. Oto one: celowe zawieranie umów cywilnoprawnych aby uniknąć wypłacania wynagrodzenia z dodatkiem za pracę w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej, stosowania normy czasu pracy, udzielania urlopów, powierzanie pracy i rozliczanie się „z ręki do ręki‘’ bez odprowadzania składek na ZUS czy podatku dochodowego, ukrywanie dochodów przez osoby bezrobotne, mające obowiązek np. świadczeń alimentacyjnych lub korzystające z pomocy społecznej. Takim przykładem było wypłacanie 13 pracownikom kieleckiej spółki wynagrodzeń za pracę w godzinach nadliczbowych „do ręki”, czyli bez ich formalnego wykazywania, co skutkowało zaniżeniem zaliczek na podatek dochodowy, zgłaszaniem nieprawdziwych danych mających wpływ na wymiar składek z tytułu ubezpieczenia społecznego i na fundusz pracy. O stwierdzonych nieprawidłowościach poinformowano ZUS w Kielcach, Świętokrzyski Urząd Celno -Skarbowy w Kielcach.
-Jak wygląda zatrudnianie cudzoziemców w województwie świętokrzyskim?
-Widoczny jest wzrost zainteresowania obcokrajowców pracą w Polsce i w naszym województwie. Wraz z nim wzrasta jednak ryzyko nadużyć ze strony nieuczciwych pracodawców oraz innych nieprawidłowości przy zatrudnianiu. W 2017 r. przeprowadzono 121 kontroli pod kątem legalności zatrudnienia i wykonywania pracy przez cudzoziemców. Zakres kontroli był szerszy niż w przypadku obywateli polskich, bo dotyczył nie tylko umów i ubezpieczenia społecznego, ale również legalności pobytu cudzoziemców w Polsce, np. wiz, zezwoleń. Sprawdzono legalność pracy 1.067 cudzoziemców z 25 państw. Największą grupę, bo aż 88,6%, stanowili obywatele Ukrainy. Nielegalnie pracowało 18,3% badanych cudzoziemców, w tym 91% stanowili obywatele Ukrainy. Najczęściej nieprawidłowości spowodowane były brakiem posiadania wymaganego zezwolenia na pracę, pracą bez umów o pracę lub umów cywilnoprawnych, wykonywaniem pracy na stanowisku i na warunkach innych niż wskazanych w zezwoleniach na pracę oraz niezgłoszeniem lub nieterminowym zgłoszeniem do ubezpieczenia społecznego i nieodprowadzeniem składek na ubezpieczenie społeczne i na Fundusz Pracy. W I półroczu br. przeprowadzono 66 kontroli legalności zatrudnienia 480 cudzoziemców. Spośród badanych, 28,8% pracowało nielegalnie. Największą grupę nielegalnie zatrudnionych cudzoziemców stanowili obywatele Ukrainy, a w dalszej kolejności kontrole ujawniły nielegalne wykonywanie pracy przez obywateli 15 krajów (Bangladeszu, Białorusi, Chin, Niemiec, Egiptu, Gruzji, Włoch, Łotwy, Maroka, Rumuni, Rosji, Tajlandii, Turcji, Uzbekistanu, Republiki Południowej Afryki). O wynikach kontroli Okręgowy Inspektorat Pracy w Kielcach powiadomił Wojewodę Świętokrzyskiego, Placówkę Straży Granicznej w Kielcach, ZUS Oddział w Kielcach.
-Jakie konsekwencje ponieśli przedsiębiorcy w związku ujawnionymi nieprawidłowościami?
-W ubiegłym roku w wyniku kontroli legalności zatrudnienia obywateli polskich inspektorzy pracy skierowali 645 wniosków pokontrolnych. Do sądów karnych skierowano 37 wniosków o ukaranie, nałożono 15 mandatów oraz wydano 36 środków oddziaływania wychowawczego. W 8 przypadkach zawiadomiono prokuraturę o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. W ciągu 6 miesięcy br. wydano 215 wniosków w wystąpieniach, skierowano do sądu 26 wniosków o ukaranie, nałożono 16 mandatów oraz wydano 18 środków oddziaływania wychowawczego. Inspektorzy pracy przekazali 7 zawiadomień do prokuratury o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Od stycznia 2017 r. po kontrolach zatrudniania cudzoziemców wydano 192 wnioski pokontrolne, skierowano 29 wniosków do sądów o ukaranie, a w 3 przypadkach powiadomiono prokuraturę o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Jednak z dotychczasowego doświadczenia wynika, że sankcje karne nie są wystarczającymi metodami do poprawy sytuacji w zakresie legalnego zatrudnienia.
-Czyli nie tylko kontrole, ale również edukacja?
-Zatrudnieni bez umów i ubezpieczenia społecznego zwykle pracują w gorszych warunkach, bez zabezpieczenia socjalnego i jakiejkolwiek gwarancji pracy i płacy. Nielegalne zatrudnienie narusza zasady uczciwej konkurencji i negatywnie wpływa na rynek pracy oraz pozbawia budżet państwa wpływów z tytułu podatków i składek ZUS. Aby ograniczyć nielegalne zatrudnienie, potrzebne są więc działania edukacyjne i informacyjne, skierowane do pracodawców i pracowników, takie jak kampania.
Dziękuję za rozmowę.

Print Friendly, PDF & Email

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *