Jak radzić sobie z zespołem suchego oka?

Zespół suchego oka to jedna z częstych przyczyn pieczenia, zmęczenia i zamglenia widzenia u dorosłych. Sprawdź, co może go wywoływać i co realnie pomaga zmniejszyć dyskomfort w codziennym funkcjonowaniu.

Z tego artykułu dowiesz się:

• co nasila objawy zespołu suchego oka w ciągu dnia,

• dlaczego oczy częściej pieką i męczą się wieczorem,

• jaki wpływ mają sposób patrzenia i mruganie,

• kiedy krople do oczu są faktycznie potrzebne.

Dlaczego zespół suchego oka nie jest tylko „brakiem łez”?

W zespole suchego oka dochodzi do zaburzeń zarówno ilości wydzielanych łez, jak i stabilności oraz jakości filmu łzowego, co ogranicza jego zdolność do prawidłowej ochrony powierzchni oka¹. Nawet przy prawidłowym łzawieniu mogą pojawiać się: pieczenie, uczucie piasku pod powiekami czy przejściowe zamglenie widzenia. Dzieje się tak wtedy, gdy mechanizmy ochronne oka nie działają stabilnie i nie zapewniają odpowiednich warunków dla nabłonka rogówki.

Jakie objawy są typowe dla zespołu suchego oka?

Objawy zespołu suchego oka często zmieniają się w ciągu dnia. Rano oczy zwykle funkcjonują lepiej, a wieczorem pojawia się wyraźne pieczenie, zmęczenie lub uczucie napięcia. Charakterystyczne są także okresowe zaczerwienienia, zamglone widzenie czy łzawienie oczu², szczególnie podczas długiej pracy wzrokowej.

Jak zmniejszyć objawy suchego oka poprzez sposób pracy wzroku?

Wzrok szybciej się męczy, gdy przez wiele godzin skupia się na jednej, bliskiej odległości, na przykład na ekranie komputera. Oczy nie mają wtedy okazji „zmienić trybu pracy”, co sprzyja narastaniu uczucia suchości i napięcia. Regularne przenoszenie spojrzenia na dalszy plan pomaga rozluźnić wzrok i ograniczyć dyskomfort w ciągu dnia.

Dlaczego mruganie i praca powiek mają znaczenie?

U osób z zespołem suchego oka często dochodzi do rzadszego lub spowolnionego mrugania³, zwłaszcza podczas pracy przy ekranie komputera. Powoduje to nierównomierne rozprowadzanie łez i pozostawanie fragmentów powierzchni oka bez ochrony. Świadome, pełne domykanie powiek co pewien czas pomaga lepiej rozprowadzić łzy i zmniejsza miejscowe podrażnienia bez potrzeby pocierania oczu.

Jak warunki otoczenia i styl życia wpływają na objawy suchego oka?

Niska wilgotność powietrza, strumień powietrza skierowany bezpośrednio w twarz oraz długotrwałe przebywanie w jednym środowisku sprzyjają narastaniu dyskomfortu. Nawet niewielkie zmiany, takie jak odsunięcie się od nawiewu klimatyzacji lub ogrzewania, mogą ograniczyć uczucie pieczenia.

Znaczenie ma także regularne usuwanie zanieczyszczeń z okolicy powiek, ponieważ ich nagromadzenie może pogarszać komfort widzenia. Istotna jest też dieta. Warto dodać do niej źródła kwasów omega-3, które zmniejszają stan zapalny i poprawiają film łzowy⁴.

Kiedy i jakie krople do oczu warto stosować?

Przy zespole suchego oka krople do oczu są wsparciem na co dzień, ale nie wszystkie działają tak samo. Dobre krople do oczu powinny nawilżać i łagodzić podrażnienia, nie powodując uczucia lepkości ani zamglenia widzenia. Przy suchych oczach najczęściej wystarczają krople do oczu nawilżające. Gdy oczy reagują szczególnie na pyłki czy roztocza, pomocne bywają również krople do oczu na alergię, które zmniejszają nadreaktywność spojówek.

1 Lin H, Yiu SC. Dry eye disease: A review of diagnostic approaches and treatments. Saudi Journal of Ophthalmology. 2014;28(3):173–181. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4181463

2 https://www.aao.org/eye-health/diseases/what-is-dry-eye

3 Dry eyes and video display terminals. The New England Journal of Medicine. 1993;328(8):584. https://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJM199302253280817

4 Gayton JL. Etiology, prevalence, and treatment of dry eye disease. Clinical Ophthalmology. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2720680/