Kultura

Zamknij

Dodaj komentarz

Tłumy na wystawie "Jan Matejko zza kulis" (zdjęcia)

Dariusz Kisiel; fot. Stanisław Dulny 05:41, 20.12.2023 Aktualizacja: 21:04, 26.10.2025
Skomentuj Tłumy na wystawie "Jan Matejko zza kulis" (zdjęcia)

W minioną niedzielę w Pałacu Wielopolskich w Częstocicach otwarto wystawę "Jan Matejko zza kulis" z kolekcji Muzeum Narodowego w Krakowie. Wystawie towarzyszył wykład "Nieoczekiwane spotkanie z Janem Matejką" Marty Kłak-Ambrożkiewicz, kustosza Muzeum Dom Jana Matejki - oddziału Muzeum Narodowego w Krakowie. Wystawa będzie czynna do 17 marca 2024 roku.

?php>

Wystawa przybliża postać jednego z najwybitniejszych polskich artystów - przedstawiciela nurtu malarstwa historycznego, miłośnika przeszłości, zabytków i rzemiosła artystycznego. Na ekspozycji znajdą się źródła, z których artysta czerpał wzory: rysunki, akwarelowe studia kostiumu, obiekty rękodzielnicze, stroje i tkaniny, dziewiętnastowieczne fotografie. Zaprezentowane zostaną również odbitki drzeworytnicze, projekty do polichromii bazyliki Mariackiej, fotografie oraz reprodukcje obrazów Jana Matejki. Organizacja ekspozycji związana jest z przypadającym w 2023 Rokiem Jana Matejki, upamiętniającym 185. rocznicę urodzin oraz 130. rocznicę śmierci Mistrza.

?php>

?php>

Jan Matejko wyrastał w rodzinie o korzeniach niemiecko-czesko-polskich, pielęgnującej polską tradycję patriotyczno-niepodległościową. Atmosfera domu rodzinnego i umiłowanie Krakowa miały ogromny wpływ na twórczość artysty. Kiedy jako nastolatek Matejko został przyjęty do Krakowskiej Szkoły Sztuk Pięknych (1852) uczęszczał na zajęcia pod kierunkiem Wojciecha Stattlera (malowanie i rysowanie z odlewów gipsowych oraz martwej natury) i Władysława Łuszczkiewicza (poznawanie historii zabytków przeszłości i ich ochrona przed niszczeniem). Od lat dziecięcych Jan Matejko kopiował ilustracje z wybitnych dzieł literackich, malował bohaterów narodowych, sporządzał karykatury i portrety najbliższych. Pasje historyczne i etnograficzne rozwijał równolegle z talentem malarskim. Dorastał w Krakowie - mieście, w którego murach zapisana była historia państwa i narodu. Wędrując po kościołach, bibliotekach, klasztorach i ulicach - rysując i kopiując - Matejko poznawał  przeszłość ojczyzny. Gromadził rysunki w "Skarbczyku", do którego sięgał przez całe życie twórcze, rozwijając zawarte tam szkice tematyczne. Genialny rysownik stworzył kilka tysięcy rysunków o charakterze dokumentacyjnym, które służyły mu do wiernego odtwarzania w obrazach realiów historycznych i obyczajowych. Artysta dbał o detale, rekwizyty i koloryt historyczny, a malowanie obrazów poprzedzał studiami historycznymi, etnograficznymi, antropologicznymi, a nawet topograficznymi. Realizował także swoją pasję kolekcjonerską. Prywatny zbiór zabytkowych przedmiotów pochodzących z różnych epok i związanych z wieloma dziedzinami sztuki, bywał rekwizytornią mistrza, a dziś stanowi kolekcję muzealną.

?php>

?php>

Obok sztuki ważne miejsce w jego życiu zajmowała rodzina. W roku 1864 poślubił Teodorę z Giebułtowskich. Z tego związku na świat przyszło pięcioro dzieci: Tadeusz, Helena, Beata, Jerzy i Regina. Rodzina prowadziła życie zgodnie z wymogami epoki i pozycją towarzyską artysty. Odbył wiele podróży po Europie, a jesienią 1872 roku także na Bliski Wschód.

?php>

W 1873 r. Jan Matejko został Dyrektorem Szkoły Sztuk Pięknych w Krakowie. W ciągu 20 lat wykształcił wielu znanych artystów, jego uczniami byli m.in. Stanisław Wyspiański, Józef Mehoffer, Włodzimierz Tetmajer, Jacek Malczewski. Artysta angażował się w ochronę i konserwację zabytków. Był członkiem Towarzystwa Naukowego. Rozumiał i popierał potrzebę tworzenia muzeów. Na przełomie lat 1883/1884 malarz wykonał dla Politechniki Lwowskiej rysunkowe projekty malowideł do cyklu "Dzieje cywilizacji ludzkości", a w roku 1890 rozpoczął tworzenie szkiców do "Pocztu Królów i książąt Polskich", ukończone dwa lata później. Brał udział w pracach związanych z restauracją krakowskich zabytków, m. in. Sukiennic oraz bazyliki Mariackiej - w latach 1889-1891 zaprojektował dla bazyliki polichromię, tworząc jedno z największych dzieł polskiego malarstwa monumentalnego. Matejko otrzymał szereg nagród i medali, był członkiem licznych towarzystw artystycznych i akademii. W dowód wyjątkowego uznania wręczono mu w 1878 roku, w imieniu wszystkich Polaków, "berło, jako symbol jego panowania w dziedzinie sztuki". Niezwykle hucznie obchodzono Jego jubileusz artystyczny w 1883 roku. Dzieła artysty podróżowały po wielu krajach Europy, były też prezentowane na wystawach w Stanach Zjednoczonych Ameryki.

?php>

?php>

Dokonania Matejki w innych dziedzinach życia są zdecydowanie mniej znane. Poniósł zasługi na polu dobroczynności - fundował stypendia artystyczne, darowizny zarówno finansowe, jak i swoich dzieł, przyczynił się do powstania pierwszego szpitala pediatrycznego oraz budowy nowego budynku Szkoły Sztuk Pięknych w Krakowie.

?php>

Jan Matejko zmarł 1 listopada 1893 roku we własnym domu przy ulicy Floriańskiej 41 w Krakowie. Pamięć artysty uczczono dość niezwykłym pomnikiem. Miał nim zostać dom, w którym artysta się urodził i spędził większość swojego życia. Dzięki ofiarności społeczeństwa, a także wsparciu finansowemu władz, muzeum biograficzne otwarto w 1898 roku, a w roku 1904 przekazano je w zarząd Muzeum Narodowemu w Krakowie. Zgodnie z intencją założycieli, muzeum prezentuje pamiątki związane z życiem rodzinnym artysty i jego twórczością, a także zgromadzoną przez niego bogatą kolekcję rzemiosła artystycznego.

(Dariusz Kisiel; fot. Stanisław Dulny)
Dalszy ciąg materiału pod wideo ↓

Co sądzisz na ten temat?

podoba mi się 0
nie podoba mi się 0
śmieszne 0
szokujące 0
przykre 0
wkurzające 0
Nie przegap żadnego newsa, zaobserwuj nas na
GOOGLE NEWS
facebookFacebook
twitter
wykopWykop
komentarzeKomentarze

komentarze (0)

Brak komentarza, Twój może być pierwszy.

Dodaj komentarz


Dodaj komentarz

🙂🤣😐🙄😮🙁😥😭
😠😡🤠👍👎❤️🔥💩 Zamknij

Użytkowniku, pamiętaj, że w Internecie nie jesteś anonimowy. Ponosisz odpowiedzialność za treści zamieszczane na portalu ostrowiecka.pl. Dodanie opinii jest równoznaczne z akceptacją Regulaminu portalu. Jeśli zauważyłeś, że któraś opinia łamie prawo lub dobry obyczaj - powiadom nas [email protected] lub użyj przycisku Zgłoś komentarz

OSTATNIE KOMENTARZE

Powstał Zespół Do Spraw Rozwoju Powiatu Ostrowieckiego

Szanowni panśtwo, wzorując sie na tzw pożyczce Safe jaka te Tuskowe Puste Łby chcą wziąć od Uni Europejskiej, w tym trybie warukowości, ja oferuje temu Rządowi (i to nie jest żart), porzyczke o jeden procent niższą niż ta Unijna, (nawet w przypadku gdyby chcieli się ze mną o nią licytowć), na wydatki państwowe, zamówienia publiczne, czy jakie kolwiek by im sìę ubżdziły, a mieściły sìę w ramach, czyli moich trybach warunkowości. Pod jednym tylko warunkiem. Prostym warunkiem, że wszystkie zamówienia będą robione wyłącznie w mojej firmie. A warunkowość paletu, czy szerokości wachlarza zamówień uzależniona będzie jedynie od wydania mi koncrsji na wszystko co będzie przedmiotem zamówień. restrykcyjne, bądź nie posiadane przez moją firme koncesje, nalaży aby Państwo póki mamy Rząd pustych łbów mi uzupełniło, abym te warunki sprawnie bez podpierania się innymi koncesjionowanymi mógł spełnic. Potrzebne mi do realizacji u mnie wszelakich jakie temu Rządowi by się tylko nie ubżdziły a są dostępne na tym Świecie zamówień co jest głownym warunkiem pożyczki. Po wydaniu mi takich koncesji i realizacji ich w mojej firmie takiego kredytu udziele na nieograniczoną sufitem kwote. Moja propozycja jest bliżniaczo podobna do tej Unimnej Safe, zatem zapraszam do współpracy. Oczywiście gdyby Unia również była by na tyle *%#)!& i chciała wziąć u mnie taką pożyczke to tównież zapraszam. Nazwijmy ja Super Safe.

Propozycja porzyczki

19:16, 2026-04-11

Policjanci ćwiczyli na stadionie

A to nie mają własnego stadionu? Przecież po milicyjnym klubie Błèkitni Kielce. Teraz KORUPTER KIELCE.

PUSTY DZBAN

13:39, 2026-04-11

Prezydent Artur Łakomiec o dwóch latach kadencji

Cukrzyk. U ciebie cukier skoczył Pomyśl co się dzieje, wewnątrz tych sołtysich elyt. Pociotków, przyjaciół królika itd. U nich, wazelina aż kipi! Byle bliżej korytka zaistnieć. A miasto na dnie, niestety. Ale, spotkania, plany, niby rozwoju z którego nigdy nic nie wynika ehh. Przykrość ogarnia zwykłego, prostego człeka, jak przydupsom się żyje, co najmniej, dobrze i godnie. A reszta (plebs w tym i ja) no cóż musi, co dzień walczyć o kawałeczek z tego torciku. Którego to i tak nie posmakuje...

OstatniSprawiedliwy

09:31, 2026-04-11

Urzędnicy pukają do drzwi. Kara do 5000 zł

Szamba istnieją od setek lat, a takie które truja, od co najmniej lat pięćdziesiatych ubiegłego wieku, ze względu na detergenty używane do codziennych podrzędnych prac domowych. Szamba zwykle sa w tej samej lokalizacji od wielu lat, lub tuż obok. Jeśli stare szambo było zbyt małe, lub straciło chłonność gruntu, ze względu dodawania chemi do żarcia. Nie trzeba być geniuszem aby stwierdzić że w takich szambach żadkie idzie do gruntu, gęste ewentualnie się wywozi, lub zasypuje, a nowe szambo kopie tuż obok. Idea ochrony wód gruntowych jest wzniosła, jednak glównie ma na celu przemycenie nowego podatku od szczania i *%#)!& Ponieważ, już coraz cześciej domowe środki czystości są biodegradalne i nie szkodzą środowisku w takim stopniu, jak ten Rząd szkodzi rozwojowi tego kraju i budowy odpowiednich magistrali odbierających przydomowe odpady do szamb zbiorczych, czy oczyszczalni w gminach czy nawet osiedlach. Czy detalicznie, w inwestowanie w przydomowe oczyszczalnie biologiczne, co nie tylko by było rzczywistym dbaniem o środowisko, a nie ściemom wyłudającą pieniądze od społeczeństa. W wielu miejscach wystarczy posadzić odpowiednią trzcinke, która uwielbia rosnąć na nawet tej chemicznej brei, która używamy w domostwach oczywiście musi być z dodatkiem gómna i siurów, tym samym jednoczesnie, w zgodzie z naturą, samooczyszczać nasze środowisko. Są różne sposoby wyłudaania kasy od naiwnych. Jedni to robią na wnuczka, ten Rząd podjął próbe drenować nasze kieszenie między innymi na ochrone środowiska. Ten Rzad jest tak żałosny że w komplecie powinien trafić za kratki. Póki co prosze o kontakt jesli ktoś zna jakąś painą sprzątaczke pracującą w Sejmie, bo rozważam czy nie złożyć ślubowania przed jej majeatatem w obecności miejscowego zespołu disco polo, aby nieśli w pieśniach wieść Światu i zastąpić marszłka Sejmu, a może nawet samego Premiera. Bo ostatnio chyba jest taka możliwość, bo stworzono już kolejny precedens, który da się wykorzystać z pominięciem utartych ogólnie przyjętych zasad. Jestem mało cwany, co zwiastuje że nie będe okradał społeczeństwa. Urzędnikom i instytucjom nieprodukcyjnym obniże zarobki do, ..od minimalnej krajowaj, do maksymalnie średniej krajowej, co będzie ich motywować do znalezienia pracy produktywnej przynoszącej dochód, lub solidnego zarządzania środkami gromadzonymi z podatków, które obniże do stałej opłaty 10%, bez piętrowych podatków wat czy innych ukrytych, w takich opłatach jak tutaj kreowane, za kary od *%#)!& i szczania. A o budrzet będą dbały głównie przedsiebiorstwa państwowe zwane strategicznymi. W ten sposób pozbędziemy się tych czy innych kolesiowskich, czy klimatycznych bzdur, które bedziemy rególować zgodnie z dobrem społecznym i kompetencjami fachowców, a nie urzędniczym skokiem na kase. Wijących się cwaniaczków zwanymi politykami. Oddam priorytety dbania o nasze wspólne dobro dla ludzi cięzko pracujacych, od najbardziej przyziemnych tych codziennych jak np chigiena obsługo odchodów, do tych wymagających wiedzy i fachowości jak elektrownie atomowe. Coś w rodzaju ustwawy Wilczka odbudowującej ten kraj z ruiny po komuchach. Komuchach którzy niestety po przefarbowaniu ponownie dorwali się do koryta. Taki mam pomysł na budowanie zdrowego Panstwa, a nie dobrobytu urzędników, fundacji krzak, czy hodowania bezproduktywnych Partji kolesiów wspomaganych sowitym opłacaniem dupowłazów urzywających Policji jak żołnierzy mafi. Urzędnicy są od przekładania papierów, a nie od planowania wolnego rynku. Tym powinni się zająć ludzie którzy rozumieja mechanizmy rynku i potrzeb funkcjonowania zdrowego spoleczenstwa. W tym znajdzie się wszystko odpowiednio sproporcjonalizowane do potrzeb rozwoju państwa ale nade wszystko społeczeńswa od robola po menedzment najwyższych lotów, ale bez kolesoowskich odlotów, zarządzania państwem (nie rządzenia). I takie tam staroświeckie ideały. Gospodarowanie gumnem i siurami też.

Złoże ślubowanie

02:12, 2026-04-10

0%