Czy osoby głuche otrzymają ulgę na przejazdy autobusami MPK?

Do naszej redakcji zwróciło się Stowarzyszenie Polski Instytut Praw Głuchych w Warszawie z pismem w sprawie przyznania ulgi osobom głuchym w postaci zniesienia odpłatności za usługi przewozowe środkami lokalnego transportu zbiorowego na podstawie legitymacji osoby niepełnosprawnej, oznaczonej symbolem 03?L w stopniu umiarkowanym.
?php>

W ocenie zarządu stowarzyszenia obowiązująca w naszym mieście uchwała Rady Miasta, dotycząca ulg samorządowych, rodzi nierówności i dysproporcje społeczne wykluczając osoby głuche z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności o symbolu 03?L z wykazu podmiotów uprawnionych do bezpłatnych przejazdów komunikacją miejską. Jak mówi prezes stowarzyszenia Daniel Kowalski, uchwała daje wybiórczo uprawnienia osobom niepełnosprawnym, nie uwzględniając osób głuchych z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności o symbolu 03?L, co stoi w sprzeczności z art. 32 Konstytucji o zasadzie równości. Petycja zawiera także listę siedmiu miast w kraju, które wprowadziło taką ulgę.
?php>

Stowarzyszenie zwróciło się z pismem także do klubu radnych PiS, czego efektem było złożenie interpelacji przez radną Renatę Dudę w tej sprawie, której zdaniem zniesienie odpłatności za przejazdy dla osób głuchych z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności nie stanowiłoby znacznego obciążenia budżetu gminy. Na podstawie uchwały Rady Miasta, obowiązującej od września 2014 r., do ulgi 100 proc. uprawnieni są: parlamentarzyści, inwalidzi wojenni z I grupą oraz ich przewodnicy, cywilne niewidome ofiary działań wojennych, dzieci 5?letnie niepełnosprawne, uczniowie niepełnosprawni wraz z opiekunem w drodze do najbliższej szkoły, uczniowie niepełnosprawni w stopniu umiarkowanym lub znacznym z symbolem 05?R lub 01?U oraz dzieci i młodzież niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym lub znacznym, a także z upośledzeniem umysłowym w czasie przejazdu do ośrodka umożliwiającego realizację obowiązku szkolnego. Do korzystania z bezpłatnych przejazdów przy świadczeniu gminnych przewozów pasażerskich w granicach administracyjnych miasta Ostrowca Świętokrzyskiego, uprawnieni są pasażerowie będący mieszkańcami miasta.
?php>

Grupę tę stanowią: pasażerowie, którzy ukończyli 75 rok życia, osoby niepełnosprawne posiadające orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności lub równoważne oraz ich opiekunowie w czasie przejazdu, osoby niewidome i ociemniałe z legitymacją PZN oraz symbolem 04?O oraz opiekunowie w czasie przejazdu, dzieci do 4 roku życia, dzieci i młodzież niepełnosprawna do ukończenia 16 roku życia, jeden opiekun pełnoletni podczas przejazdu dziecka niepełnosprawnego, dzieci przewożone w wózkach, honorowi krwiodawcy, na podstawie legitymacji, którzy oddali co najmniej 18 litrów krwi.
?php>

Do grupy z 50 proc. ulgą należą: studenci szkół wyższych i uczelni zawodowych na podstawie legitymacji, słuchacze kolegiów nauczycielskich i nauczycielskich kolegiów języków obcych, słuchacze kolegiów pracowników służb społecznych, kombatanci i inne osoby będące ofiarami represji wojennych i okresu powojennego na podstawie legitymacji oraz weterani poszkodowani, pobierający rentę inwalidzką. W powyższym wykazie nie ma osób głuchych z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Jak wynika z danych w 2018 r. wydano takie orzeczenia 84 osobom z symbolem 03?L na terenie powiatu. W pierwszym półroczu tego roku takich orzeczeń jest 43. Jednak biorąc pod uwagę inne lata można domniemać, że jest ich znacznie więcej.
?php>

Jak mówi radna R. Duda, będąca przewodniczącą Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności, trudno jest wskazać dokładną liczbę osób z takim orzeczeniem, gdyż system elektroniczny zawiera dane od 2007 r., natomiast takie orzeczenia wydawane były znacznie wcześniej. Stąd oszacowanie kosztów takiej ulgi jest dosyć trudne. I można domniemać, że dotyczyłaby ona dużej grupy osób.
?php>

Jednak najważniejszą kwestią dla mnie było skontaktowanie się z osobami głuchymi, których część jest zgromadzona w dwóch ostrowieckich stowarzyszeniach i poznanie ich opinii w tej sprawie oraz uzyskanie odpowiedzi: czy wydatki związane z korzystaniem z komunikacji miejskiej są znacznym obciążeniem ich budżetów domowych oraz jak często korzystają z komunikacji miejskiej oraz komunikacji prywatnych przewoźników. W tym celu zwróciłam się do radnej Marty Woźnickiej ?Kuzdak, która współpracuje z Ostrowieckim Stowarzyszeniem Głuchych ?Nad Kamienną?, jak się okazało ani stowarzyszenie, ani też radni, którzy otrzymali petycję, nie kontaktowali się ze środowiskiem osób głuchych, które ani o petycji, ani też o interpelacji nic nie wiedzieli.
?php>

Większość osób głuchych chce otrzymać ulgę na takich samych zasadach, jak osoby niewidome. Dla niektórych, szczególnie tych osób, które nie mają pracy i utrzymują się z renty socjalnej, byłaby to znaczna pomoc. Jednak większość członków stowarzyszenia przyznaje, że rzadko korzysta z przejazdów miejską komunikacją. Inni korzystają także z usług przewoźników prywatnych. Jak każda grupa, osoby głuche borykają się z różnymi niedogodnościami. Jednak większość jest zdania, że ulgi oraz inne przywileje powinny być wprowadzane na poziomie centralnym, przez parlament.
?php>

-My, jako środowisko głuchych nie istniejemy dla Sejmu czy Senatu. Do pracy się nie nadajemy, bo pracodawcy nie chcą zatrudniać osób głuchych. Do otrzymania renty też się nie kwalifikujemy, bo jesteśmy zdrowi. Nie istniejemy jako środowisko. Proponowana ulga to kropla w morzu naszych faktycznych potrzeb i problemów. Jednak myślę, że to jest akcja przed wyborami, a nie faktycznie przemyślana pomoc naszemu środowisku ?mówiła jedna z członkiń stowarzyszenia.
?php>

-Dobrze, że jakaś instytucja chce reprezentować naszą grupę, jednak nasze środowisko oczekuje systemowych rozwiązań na szczeblu Sejmu i Senatu, a nie lokalnego samorządu. Bezpłatne przejazdy dla wielu z nas byłyby wsparciem. Tym bardziej, że głuchy nigdzie nie zadzwoni, niczego nie załatwi przez telefon, więc wszędzie musi dotrzeć, a nie każdy ma samochód. Ulga powinna być przyznana faktycznie osobom niesłyszącym, a nie wszystkim, którzy mają symbol 03-L ?mówiła kolejna rozmówczyni ze stowarzyszenia.
?php>

-Przykro, że ktoś występuje w naszym imieniu i podejmuje jakieś działania w naszym imieniu, bez nas, bez skontaktowania się z naszym środowiskiem i chęci poznania naszej opinii w tej sprawie ?mówił kolejny członek stowarzyszenia.
?php>

Nie ma wątpliwości co do tego, że ulga, która w założeniu miałaby być formą pomocy, podzieli środowisko nie tylko osób głuchych, ale wszystkich niepełnosprawnych z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Jeśli zostałaby wprowadzona, dotyczyłaby jedynie mieszkańców miasta, a nie powiatu ostrowieckiego. I zgodnie z tym samym art. 32 Konstytucji o zasadzie równości powinna dotyczyć innych grup osób z niepełnosprawnością w stopniu umiarkowanym, które przywilejem dla osób głuchych poczują się dyskryminowane. A w ubiegłym roku takich orzeczeń wydano 3.223 dla mieszkańców powiatu ostrowieckiego.
?php>

Czy zatem ewentualne przyznanie takich ulg udźwignie budżet Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacji? Z tym pytaniem zwróciłam się do Stanisława Choinki, dyrektora technicznego MPK, jednocześnie radnego Rady Miasta.
?php>

-Obowiązujące ulgi jednoznacznie wskazuje uchwała Rady Miasta z dnia 30 czerwca 2014 r. Od tego czasu cena biletu nie wzrasta, a utrzymuje się na poziomie 1,50 zł w granicach miasta. Każda dodatkowa ulga powoduje zmniejszenie wpływu do budżetu MPK, stąd takie decyzje muszą zostać poddane analizie polegającej na oszacowaniu kosztów ewentualnego wprowadzenia ulg. Na tym etapie trudno określić ilu ewentualna ulga dotyczyłaby osób i jakie byłyby jej koszty. Należy też pamiętać, że MPK to miejsca pracy, które dają utrzymanie ok. 80 rodzinom ?przyznaje S. Choinka.
?php>

Czas pokaże, czy osoby głuche z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności otrzymają ulgę uprawniającą ich do bezpłatnego przejazdu komunikacją miejską. Miasta, w których wprowadzono takie przywileje, jak Wrocław, Opole czy Olsztyn, są dużymi ośrodkami, a cena jednorazowego biletu wynosi tam od 3 do 3,40 zł. Ważna jest jednak współpraca ze środowiskiem i poznanie potrzeb oraz oczekiwań grup osób niepełnosprawnych, umożliwiających wspólne rozwiązywanie problemów.